ABOUT THE SPEAKER
Jamila Raqib - Peacemaker
Jamila Raqib works on pragmatic approaches to nonviolent action for activists, human rights organizations, academics and governments globally.

Why you should listen

Jamila Raqib is the executive director of the Albert Einstein Institution, which promotes the study and strategic use of nonviolent action worldwide. Since 2002, she has worked closely with Dr. Gene Sharp, the world's foremost scholar on strategic nonviolent action. Together, they developed a curriculum titled Self-Liberation: A Guide to Strategic Planning for Action to End a Dictatorship or Other Oppression. The publication is intended to provide in-depth guidance for planning a strategic nonviolent struggle.

Raqib represents the Institution at a number of domestic and international forums such as the Oslo Freedom Forum and the United Nations Alliance of Civilizations. Her work centers on presenting a pragmatic approach to nonviolent action to activists, human rights organizations, academics and governments. She travels throughout the world conducting consultations and workshops for individuals and groups seeking to achieve diverse goals such as opposing dictatorship, combatting corruption, attaining political rights, economic justice, environmental protection and women's empowerment.

She holds a B.A. in Management from Simmons College in Boston, MA, and is a Research Affiliate of the Center for International Studies at Massachusetts Institute of Technology.


More profile about the speaker
Jamila Raqib | Speaker | TED.com
TED Talks Live

Jamila Raqib: The secret to effective nonviolent resistance

Џамила Ракиб: Тајната на успешен и ненасилен отпор.

Filmed:
952,936 views

Насилството нема да заврши со тоа што ќе им кажуваме на луѓето дека тоа е морално погрешно, вели Џамила Ракиб, извршен директор на Институтот Алберт Ајнштајн. Наместо тоа, треба да изнајдеме алтернативни начини за справување со конфликти, начини кои се исто толку моќни и ефикасни. Ракиб промовира ненасилен отпор за луѓето кои живеат под тиранија- тоа е многу повеќе од улични протести. Таа споделува охрабрувачки примери за креативни стратегии кои овозможиле промени во светот и порака со надеж за иднина без вооружени конфликти. „Најголемата надеж за човештвото не лежи во осудување на насилството туку негово надминување“-вели Ракиб.
- Peacemaker
Jamila Raqib works on pragmatic approaches to nonviolent action for activists, human rights organizations, academics and governments globally. Full bio

Double-click the English transcript below to play the video.

00:13
War has been a part of my life
since I can remember.
0
1197
2995
Војната е дел од мојот живот
откако паметам.
00:16
I was born in Afghanistan,
just six months after the Soviets invaded,
1
4811
4144
Родена сум во Авганистан, шест месеци
по Советската инвазија
00:21
and even though I was too young
to understand what was happening,
2
9526
3281
и иако бев премлада да сфатам
што се случува
00:24
I had a deep sense of the suffering
and the fear around me.
3
12831
3321
длабоко го чувствував страдањето
и стравот околу мене.
00:29
Those early experiences had a major impact
on how I now think about war and conflict.
4
17219
5122
Ова рано искуство најмногу влијаеше на
мојот денешен став кон војната и судирот.
00:35
I learned that when people
have a fundamental issue at stake,
5
23049
3438
Научив дека, кога основните човекови права
им се нарушени,
00:38
for most of them,
6
26511
1252
повеќето луѓе
00:39
giving in is not an option.
7
27787
1632
се борат до крај.
00:41
For these types conflicts --
8
29971
1612
За овие видови судири-
00:43
when people's rights are violated,
9
31607
1785
кога човековите права се нарушени,
00:45
when their countries are occupied,
10
33416
1770
кога нивните земји се окупирани,
00:47
when they're oppressed and humiliated --
11
35210
2218
кога тие се угнетени и понижени-
00:49
they need a powerful way
to resist and to fight back.
12
37452
3158
потребен е моќен начин за отпор и борба.
00:53
Which means that no matter how destructive
and terrible violence is,
13
41308
4263
Што значи, без разлика колку уништувачко
и ужасно е насилството,
00:57
if people see it as their only choice,
14
45595
2424
ако луѓето си го постават
како единствен избор,
01:00
they will use it.
15
48043
1457
тие ќе го употребат.
01:02
Most of us are concerned
with the level of violence in the world.
16
50074
3576
Повеќето од нас сме загрижени за
степенот на насилство во светот.
01:06
But we're not going to end war
17
54045
1454
Но нема да запреме војна
01:07
by telling people
that violence is morally wrong.
18
55523
2708
зборувајќи дека насилството
е морално погрешно.
01:10
Instead, we must offer them a tool
19
58883
2399
Наместо тоа треба да им дадеме алат
01:13
that's at least as powerful
and as effective as violence.
20
61306
3339
кој е истото толку моќен и ефикасен
како и насилството.
01:17
This is the work I do.
21
65574
1486
Ова е мојата работа.
01:19
For the past 13 years,
22
67717
1539
Последните 13 години
01:21
I've been teaching people
23
69280
1285
ги подучувам луѓето
01:22
in some of the most difficult
situations around the world
24
70589
3108
во најтешките состојби во светот
01:25
how they can use nonviolent
struggle to conduct conflict.
25
73721
3367
како да употребат ненасилна борба
за справување со конфликт.
01:30
Most people associate this type of action
with Gandhi and Martin Luther King.
26
78113
4690
Повеќето ја поистоветуваат оваа
активност со Ганди и М.Л.Кинг.
01:35
But people have been using
nonviolent action for thousands of years.
27
83589
3713
Но луѓето користат ненасилни дејствија
илјадници години.
01:39
In fact, most of the rights
that we have today in this country --
28
87831
4332
Всушност, повеќето права кои
ги имаме денес во оваа земја-
01:44
as women,
29
92187
1151
како жени,
01:45
as minorities,
30
93362
1151
како малцинства,
01:46
as workers,
31
94537
1348
како работници,
01:47
as people of different sexual orientations
32
95909
2566
како луѓе со различна
сексуална ориентација
01:50
and citizens concerned
with the environment --
33
98499
2458
и граѓани загрижени за животната средина-
01:52
these rights weren't handed to us.
34
100981
1857
овие права не ни беа доделени.
01:55
They were won by people
who fought for them
35
103226
2160
Беа стекнати од луѓе кои
се изборија за нив
01:57
and who sacrificed for them.
36
105410
1822
и кои се жртвуваа за нив.
01:59
But because we haven't learned
from this history,
37
107256
2520
Но бидејќи не научивме
од ова минато,
02:01
nonviolent struggle as a technique
is widely misunderstood.
38
109800
4041
ненасилната борба како вештина е
нашироко погрешно сфатена.
02:06
I met recently with a group
of Ethiopian activists,
39
114488
3122
Неодамна се сретнав со група
активисти од Етиопија,
02:09
and they told me something
that I hear a lot.
40
117634
3150
и ми кажаа нешто што често го слушам.
02:12
They said they'd already
tried nonviolent action,
41
120808
2326
Рекоа веќе се обиделе со
ненансилни дејствија
02:15
and it hadn't worked.
42
123158
1418
и не им успеа.
02:16
Years ago they held a protest.
43
124600
2336
Пред неколку години организирале протест.
02:18
The government arrested everyone,
and that was the end of that.
44
126960
3708
Власта ги уапсила сите
и тоа бил крај на сѐ.
02:23
The idea that nonviolent struggle
is equivalent to street protests
45
131302
3960
Идејата дека ненасилната борба е
еднаква на уличните протести
02:27
is a real problem.
46
135286
1398
е вистински проблем.
02:29
Because although protests can be a great
way to show that people want change,
47
137204
4400
Иако протестите се одличен начин
луѓето да покажат дека сакаат промени,
02:33
on their own, they don't
actually create change --
48
141628
2870
сепак сами по себе, тие
не водат промени-
02:36
at least change that is fundamental.
49
144522
1968
барем не коренити промени.
02:38
(Laughter)
50
146514
1188
(Смеа)
02:39
Powerful opponents are not going to give
people what they want
51
147726
3109
Моќните противници нема да им
дадат на луѓето она што го бараат
02:42
just because they asked nicely ...
52
150859
1932
само затоа што тие културно побарале ...
02:45
or even not so nicely.
53
153519
1877
или дури не толку културно.
02:47
(Laughter)
54
155420
1133
(Смеа)
02:48
Nonviolent struggle works
by destroying an opponent,
55
156577
3044
Ненасилната борба го уништува
противникот,
02:52
not physically,
56
160018
1312
не физички,
02:53
but by identifying the institutions
that an opponent needs to survive,
57
161354
4410
туку со препознавање на институциите
нужни за опстанок на противникот
02:57
and then denying them
those sources of power.
58
165788
2182
а потоа не давајќи им пристап
до изворите на моќ.
03:00
Nonviolent activists
can neutralize the military
59
168470
2764
Ненасилните активисти можат да
ја неутрализираат армијата
03:03
by causing soldiers to defect.
60
171258
2224
така што ги тераат војниците
да дезертираат.
03:05
They can disrupt the economy
through strikes and boycotts.
61
173506
3275
Можат да ја подринат економијата
преку штрајк и бојкот.
03:09
And they can challenge
government propaganda
62
177190
2302
И можат да ја предизвикаат
владина пропаганда
03:11
by creating alternative media.
63
179516
1866
со создавање на алтернативни медиуми.
03:13
There are a variety of methods
that can be used to do this.
64
181829
2844
Има разни методи кои можат да се применат.
03:17
My colleague and mentor, Gene Sharp,
65
185384
2792
Мојата колешка и ментор, Џин Шарп,
03:20
has identified 198 methods
of nonviolent action.
66
188200
4627
идентификува 198 методи на
ненасилни дејствија.
03:26
And protest is only one.
67
194186
1765
Протестот е само еден пример.
03:28
Let me give you a recent example.
68
196376
1997
Ќе ви дадам неодамнешен пример.
03:30
Until a few months ago,
69
198885
1469
До пред неколку месеци ,
03:32
Guatemala was ruled
by corrupt former military officials
70
200378
3217
во Гватемала владееја корумпирани
воени службеници
03:35
with ties to organized crime.
71
203619
1811
поврзани со организиран криминал.
03:38
People were generally aware of this,
72
206071
1793
Луѓето беа свесни за ова,
03:39
but most of them felt powerless
to do anything about it --
73
207888
3350
но повеќето не беа доволни моќни
да направат било што,
03:44
until one group of citizens,
just 12 regular people,
74
212401
4081
сѐ додека група граѓани, само 12
обични луѓе,
03:48
put out a call on Facebook
to their friends
75
216506
2742
не ги повикаа нивните пријатели на Фејсбук
03:51
to meet in the central plaza,
holding signs with a message:
76
219272
3239
да се соберат на градскиот плоштад
држејќи знаци со порака:
03:55
"Renuncia YA" --
77
223046
1385
"Renuncia YA" --
03:57
resign already.
78
225024
1416
-Оставка веќе.
03:59
To their surprise,
79
227199
1409
На нивно изненадување
04:00
30,000 people showed up.
80
228632
1760
30.000 луѓе се појавија.
04:03
They stayed there for months
as protests spread throughout the country.
81
231045
3437
Останаа таму со месеци при што
протестот се ширеше во земјата.
04:06
At one point,
82
234932
1156
Едно време,
04:08
the organizers delivered hundreds of eggs
to various government buildings
83
236112
4188
организаторите доставија стотици јајца
во разни владини згради
04:12
with a message:
84
240324
1167
со порака:
04:13
"If you don't have the huevos" --
85
241960
1886
„Ако немате huevos'" -
04:15
the balls --
86
243870
1206
мадиња-
04:17
"to stop corrupt candidates
from running for office,
87
245100
3054
да ги спречите корумпираните кандидати
да се кандидираат на избори
04:20
you can borrow ours."
88
248178
1458
може да ги позајмите нашите.“
04:21
(Laughter)
89
249660
1659
(Смеа)
04:23
(Applause)
90
251343
3355
(Аплауз)
04:28
President Molina responded
91
256469
1519
Претседателот Молина одговори
04:30
by vowing that we would never step down.
92
258012
2136
колнејќи се дека никогаш
нема да отстапи.
04:32
And the activists realized
that they couldn't just keep protesting
93
260674
3601
Активистите сфатија дека не можат
само да протестираат
04:36
and ask the president to resign.
94
264299
2014
и да бараат оставка од претседателот.
04:38
They needed to leave him no choice.
95
266337
1996
Мораа да го остават без избор.
04:40
So they organized a general strike,
96
268793
1931
Организираа генерален штрајк
04:42
in which people throughout
the country refused to work.
97
270748
2647
со кој луѓето ширум земјата
одбиваа да работат.
04:45
In Guatemala City alone,
98
273419
1402
Само во градот Гватемала
04:46
over 400 businesses
and schools shut their doors.
99
274845
2949
преку 400 фирми и училишта
ги затворија вратите.
04:50
Meanwhile,
100
278367
1181
Во меѓувреме,
04:51
farmers throughout the country
blocked major roads.
101
279572
2629
земјоделците во земјата ги
блокираа главните патишта.
04:54
Within five days,
102
282225
1478
За пет дена,
04:55
the president,
103
283727
1177
претседателот
04:56
along with dozens of other
government officials,
104
284928
2723
заедно со повеќе владини службеници
04:59
resigned already.
105
287675
1469
поднесоа оставка.
05:01
(Applause)
106
289168
4283
(Аплауз)
05:05
I've been greatly inspired
107
293475
1603
Мошне сум инспирирана
05:07
by the creativity and bravery
of people using nonviolent action
108
295102
3903
од креативноста и смелоста на луѓето
кои користат ненасилни средства
05:11
in nearly every country in the world.
109
299029
2223
во речиси секоја земја во светот.
05:13
For example,
110
301718
1151
На пример,
05:14
recently a group of activists in Uganda
111
302893
2557
неодамна група активисти во Уганда
05:17
released a crate of pigs in the streets.
112
305474
2133
ослободија кафез со свињи на улиците.
05:20
You can see here that the police
are confused about what to do with them.
113
308096
3438
Овде гледате дека полицијата е збунета
и не знае како да реагира.
05:23
(Laughter)
114
311558
1036
(Смеа)
05:24
The pigs were painted
the color of the ruling party.
115
312618
2616
Свињите беа обоени во боите
на владејачката партија.
05:27
One pig was even wearing a hat,
116
315617
2278
Една свиња дури носеше и шешир
05:29
a hat that people recognized.
117
317919
1880
кој луѓето го препознаа.
05:32
(Laughter)
118
320321
1063
(Смеа)
05:34
Activists around the world
are getting better at grabbing headlines,
119
322264
3369
Активистите во светот стануваат сѐ подобри
во придобивање наслови
05:37
but these isolated actions do very little
120
325657
2663
но овие изолирани дејствија прават малку
05:40
if they're not part of a larger strategy.
121
328344
2183
ако не се дел од поголема стратегија.
05:42
A general wouldn't march
his troops into battle
122
330914
2239
Генералот нема да ги поведе
трупите во битка
05:45
unless he had a plan to win the war.
123
333177
2131
ако нема план да ја добие војната.
05:47
Yet this is how most of the world's
nonviolent movements operate.
124
335332
3111
Сепак, вака оперираат повеќето
светски ненасилни движења.
05:50
Nonviolent struggle is just as complex
as military warfare,
125
338896
4320
Ненасилната битка е исто толку
сложена колку и војувањето,
05:55
if not more.
126
343240
1198
ако не и повеќе.
05:56
Its participants must be well-trained
and have clear objectives,
127
344462
4195
Нејзините учесници мора да се
добро обучени и со јасни цели,
06:00
and its leaders must have a strategy
of how to achieve those objectives.
128
348681
3832
а водачите мора да имаат стратегија
како да ги достигнат целите.
06:05
The technique of war has been developed
over thousands of years
129
353242
3266
Вештината на војување е
создавана илјадници години
06:08
with massive resources
130
356532
1547
со огромни ресурси,
06:10
and some of our best minds
dedicated to understanding
131
358103
3246
а некои од најдобрите умови
се посветија да го разберат
06:13
and improving how it works.
132
361373
1725
и унапредат начинот на работа.
06:15
Meanwhile, nonviolent struggle
is rarely systematically studied,
133
363608
4582
Во меѓувреме, ненасилната борба ретко
е систематски проучувана,
06:20
and even though the number is growing,
134
368214
2010
и иако бројот расте,
06:22
there are still only a few dozen people
in the world who are teaching it.
135
370248
3785
сеуште има само десетина луѓе
во светот кои го предаваат тоа.
06:26
This is dangerous,
136
374849
1293
Тоа е опасно,
06:28
because we now know that our old
approaches of dealing with conflict
137
376166
4168
бидејќи знаеме дека старите начини
за справување со конфликти
06:32
are not adequate for the new
challenges that we're facing.
138
380358
3418
не се адекватни на новите предизвици
со кои се соочуваме.
06:35
The US government recently admitted
139
383800
2083
Владата на САД неодамна призна
06:37
that it's in a stalemate
in its war against ISIS.
140
385907
2913
дека е во ќор-сокак во војната со ИСИС.
06:41
But what most people don't know
141
389318
1744
Но она што повеќето луѓе не го знаат
06:43
is that people have stood up to ISIS
using nonviolent action.
142
391086
3514
е дека луѓето им се спротивставија
на ИСИС со ненасилни средства.
06:47
When ISIS captured Mosul in June 2014,
143
395120
3810
Кога ИСИС го зароби Мосул во јуни 2014,
06:50
they announced that they were putting
in place a new public school curriculum,
144
398954
3731
изјавија дека воведуваат нови
наставни планови во училиштата засновани
06:54
based on their own extremist ideology.
145
402709
2130
на нивната екстремистичка идеологија.
06:57
But on the first day of school,
146
405556
1540
Но на првиот училишен ден,
06:59
not a single child showed up.
147
407672
1686
ниту едно дете не се појави.
07:02
Parents simply refused to send them.
148
410222
2822
Родителите едноставно одбија да ги пратат.
07:05
They told journalists they would rather
homeschool their children
149
413068
3192
Им кажаа на новинарите дека подобро
дома ќе ги подучуваат децата
07:08
than to have them brainwashed.
150
416284
1556
отколку да им ги перат мозоците.
07:10
This is an example
of just one act of defiance
151
418689
3009
Ова е само еден пример
на непослушност
07:13
in just one city.
152
421722
1355
само во еден град.
07:15
But what if it was coordinated
153
423659
1445
Но што ако се координира
07:17
with the dozens of other acts
of nonviolent resistance
154
425128
2622
со многу други дејствија
на ненасилен отпор
07:19
that have taken place against ISIS?
155
427774
2055
кои веќе се случија кон ИСИС?
07:21
What if the parents' boycott
was part of a larger strategy
156
429853
3435
Што ако бојкотот на родителите
беше дел од поголема стратегија
07:25
to identify and cut off the resources
that ISIS needs to function;
157
433312
4226
да се откријат и прекинат
потребните извори за ИСИС;
07:30
the skilled labor needed to produce food;
158
438157
2496
Квалификувани работници
кои произведуваат храна;
07:32
the engineers needed
to extract and refine oil;
159
440677
3589
инжињери неопходни за вадење
и преработка на нафта;
07:36
the media infrastructure
and communications networks
160
444290
2593
медиумската инфраструктура,
комуникациската мрежа
07:38
and transportation systems,
161
446907
1973
транспортниот систем
07:40
and the local businesses
that ISIS relies on?
162
448904
2504
и локалните бизниси
на кои ИСИС се потпира?
07:43
It may be difficult
to imagine defeating ISIS
163
451911
3121
Изгледа незамисливо да се победи ИСИС
07:47
with action that is nonviolent.
164
455056
1911
со дејствија кои се ненасилни.
07:49
But it's time we challenge
the way we think about conflict
165
457511
3108
Но време е да се запрашаме како
размислуваме за конфликтот
07:52
and the choices we have in facing it.
166
460643
2415
и каков избор имаме
да се соочиме со него.
07:56
Here's an idea worth spreading:
167
464194
2271
Еве идеја што вреди да се распространи:
07:58
let's learn more about where
nonviolent action has worked
168
466489
3155
да научиме повеќе за тоа каде успеале
ненасилните дејствија
08:01
and how we can make it more powerful,
169
469668
2517
и како да ги направиме посилни,
08:04
just like we do with other
systems and technologies
170
472209
3044
како што правиме со други
системи и технологии
08:07
that are constantly being refined
to better meet human needs.
171
475277
3559
кои постојано се подобруваат во
корист на потребите на луѓето.
08:11
It may be that we can improve
nonviolent action
172
479446
3459
Можеби можеме да го подобриме
ненасилното дејствување
08:14
to a point where it is increasingly
used in place of war.
173
482929
3251
до точка кога сѐ почесто
ќе се користи наместо војна.
08:18
Violence as a tool of conflict
could then be abandoned
174
486838
4075
Насилството како алат на конфликтот
тогаш може да се отфрли
08:22
in the same way that bows and arrows were,
175
490937
2407
исто како што се исфрлени
лакот и стрелата.
08:25
because we have replaced them
with weapons that are more effective.
176
493368
3344
зашто ги заменивме со оружје
кое е поефикасно.
08:29
With human innovation, we can make
nonviolent struggle more powerful
177
497427
4879
Со човековите откритија можеме да ја
направиме ненасилната борба помоќна
08:34
than the newest and latest
technologies of war.
178
502330
2624
од последните и најнови
технологии на војна.
08:38
The greatest hope for humanity
lies not in condemning violence
179
506010
4463
Најголемата надеж за човештвото
не е во осудата на насилството
08:42
but in making violence obsolete.
180
510497
2363
туку во неговото надминување.
08:46
Thank you.
181
514365
1151
Благодарам!
08:47
(Applause)
182
515540
8395
(Аплауз)
Translated by Julia Pascal Kalaputi
Reviewed by Davor Stevcheski

▲Back to top

ABOUT THE SPEAKER
Jamila Raqib - Peacemaker
Jamila Raqib works on pragmatic approaches to nonviolent action for activists, human rights organizations, academics and governments globally.

Why you should listen

Jamila Raqib is the executive director of the Albert Einstein Institution, which promotes the study and strategic use of nonviolent action worldwide. Since 2002, she has worked closely with Dr. Gene Sharp, the world's foremost scholar on strategic nonviolent action. Together, they developed a curriculum titled Self-Liberation: A Guide to Strategic Planning for Action to End a Dictatorship or Other Oppression. The publication is intended to provide in-depth guidance for planning a strategic nonviolent struggle.

Raqib represents the Institution at a number of domestic and international forums such as the Oslo Freedom Forum and the United Nations Alliance of Civilizations. Her work centers on presenting a pragmatic approach to nonviolent action to activists, human rights organizations, academics and governments. She travels throughout the world conducting consultations and workshops for individuals and groups seeking to achieve diverse goals such as opposing dictatorship, combatting corruption, attaining political rights, economic justice, environmental protection and women's empowerment.

She holds a B.A. in Management from Simmons College in Boston, MA, and is a Research Affiliate of the Center for International Studies at Massachusetts Institute of Technology.


More profile about the speaker
Jamila Raqib | Speaker | TED.com